İkinci önemli tedbir ise, bebeği besledikten sonra bebeğin 30 dakika kadar dik tutulmasıdır. Bu işlem bebeğin gazı çıkarması için değil, mide içeriğinin yemek borusuna doğru kaçak yapıp yemek borusunu tahriş etmemesi içindir. Çünkü tedbir alınmadığı zaman bebeğin ağlama nöbetleri artmaktadır. Bebek beslendikten sonra, onu yarım saat kadar dik tutma sayesinde, bebeğin daha rahat bir uyku çekmesine olanak sağlamakta, kusma eğilimi daha az olmakta ve ağlama nöbetleri daha az olmaktadır.

Tabi, burada yatış pozisyonu da çok önemlidir. Bebeği yüzükoyun yatırdığınızda karnı ısındığı için bebek daha  rahat uyur. Ama yüzükoyun yatma pozisyonunda ani bebek ölümü riski daha çok olduğundan bu şekilde bir yatış pozisyonu doktorlar tarafından tavsiye edilmemektedir. Bebeği genelde sağ tarafına ve yatağını 45 derece eğimli yaparak yatırmakla ani bebek ölümü riski azalmakta ve kusması halinde de kusuğun akciğerine kaçma ihtimali kalmamaktadır.

Özetlemek gerekirse, gaz sorunu ve kolik ağlaması açısından bebeğin daha rahat edebilmesi için emzirme süresi gereğinden uzun tutulmamalı, emzirme işleminden sonra bebek yarım saat dik tutulmalı ve yukarıdaki yatış pozisyonuna dikkat edilmelidir. Ayrıca bebeğinizi besledikten sonra kucağınızda dik tutarken sırtına masaj yapılabilir ve sırtı ovulabilir. Bunu yapmak anne ve bebek arasındaki yakınlaştırmayı artırdığı, bebeğinizin karnının sizin bağrınıza değmesi sonucu ısınması ve buna bağlı olarak gaz problemin daha az olmasını sağladığı için faydalıdır.

Yenidoğan ve emzirme

İlk zamanlarda bebeğinizi emzirmeniz düzensizdir ve bebek her emmek istediğinde emzirilmelidir. Bir kaç gün sonra süt düzenli gelmeye başlar. Annenin vücudunda bolca süt üretilir. Bebek bir memeden emerek uyuyabilir fakat her iki göğüsten de emzirilmelidir. Sadece bir göğüsten emerek doyarsa bebek bir sonraki emzirmeniz gerekir. Emzirmenin on dakikasından sonra gelen süt yağlıdır ve bebeğe doygunluk hissi verir. Gün içinde 10–12 kere emzirilmesi yeterli olur ve gece göğsü emmesi gerekir bu söylenen ilk 4–6 ay için geçerlidir. Anne sütü bebek için gerekli olan su ihtiyacını da karşılar. Anne sütü alan bebeğe su vermeye gerek yoktur. Anne sütü bebek için gerekli olan besinleri içerir ve ayrıca anne sütünün içinde bulunan ve bebeğin gelişimini sağlayan bu besinler diğer hiçbir mama da yer almamaktadır. Anne sütünün gelişime sağladığı katkı kadar ilk aylarda bebek için hiçbir besin bu katkıyı sağlamayacaktır. Ve anne sütü içmiş bebek bu sütünden mahrum kalmış bebeğe göre daha hızlı ve düzenli gelişecektir. Anne sütü alamamış bebekler bazı proteinlerden mahrum kalacağından gelişiminde daha yavaş veya geri olabilir.

Yenidoğanın dışkı ve idrar sıklığı

Çocuğunuz ilk aylarda dışkısı cıvık olabilir endişelenmeyin. Bebek günde 6–8 kez idrar yapması gerekir aksi takdirde bebek de kabızlık görülebilir. Bebeğiniz bir kaç gün içersinde dışkı yapması normal hale gelecektir.

Yenidoğanlarda alt değiştirme

Bebeğinizin altını sık sık değiştirmeyi unutmayın. Bebeğiniz beslenme ile bağırsak hareketleri artacaktır. Bu durumda bebeğiniz huzursuz olabilir ve altını değiştirmeniz gerekir. Bebeğinizin altını ıslak pamuk veya çok kirli ise yıkamanız tercih etmelisiniz. Yolculuklarda hazır silme bezleri kullanmanız sizi pratikleştirecektir. Islak bezi doğru kullanmazsanız bebeğiniz pişik olabilir. Bu durumda pişik kremlerini kullanabilirsiniz. Kız çocuğunuz varsa altlarını önden arkaya doğru siliniz.

Yenidoğanın göbek bakımı

Göbeğin ve çevresinin mutlaka kuru ve temiz olması gerekmektedir. Dikkat edilmesi gereken bir husus da göbek bağı kullanmayın. Günde iki veya üç kez göbek kordonunu alkollü pamuk silmeniz gerecektir. Göbek bir hafta veya ikinci hafta düşecektir. Göbek bağı düşünce kanayabilir bu durum normaldir. Bu durumda alkollü pamuk ile silebilmeniz mümkündür.

Yenidoğan banyosu

Göbeği düştükten bir gün süre geçtikten sonra banyo yaptırabilirsiniz. Göbeği düşüne kadar cildine yumuşak bir bezle sabunla silin ve kurulayın. Birer gün arayla banyo ettirmeniz yeterli olacaktır. Ancak ağzını, çene bölgelerini sabunsuz ve yumuşak bir bezle silmeniz gerekecektir. Bebeğinize banyo yaptırırken içme suyu kullanmanız gerekmez. Ama yara veya bir ameliyat geçirdiyse bu durumda kaynamış veya ılıtılmış bir su ile banyo yaptırmanız gerekebilir. Bu konularda doktordan tavsiyeler alabilirsiniz. Çocuğunuzu banyo ettirecekseniz önce suyu kontrol etmelisiniz. Bebeğin cildi kuru ise banyo yaptırmayın suyuna bebe yağı karıştırabilirsiniz.

Yenidoğanın cilt bakımı

Bebeğinize banyo öncesi ve sonrası krem veya yağ sürmeniz gerekmeyecektir.

Yeni doğan bebeğin cildi çok hassastır. Krem ve yağlar çocuğunuzun telemesini önlerse vücudunda sivilce ve isilik tarzında döküntüleri görebilirsiniz. Bebeğinizin cildi kuru ise nemlendirici ve losyon sürebilirsiniz.

Yenidoğanın tırnak bakımı

Bebek tırnağı özel bir tırnak makası ile kesebilirsiniz. Bebek uzamış tırnaklarıyla vücudunu çizebilir. İlk önce uzamış olan tırnağı kesin ve sonra sivri olan uçları da törpü ile yumuşatarak kesin. Bunu yaparken yanınızda bir yardımcı olması gerekecektir.

Yenidoğanda hapşırık ve hıçkırıklar

Hapşırık genze kaçan damlacıkları temizlemek amacı ile oluşan bir reflekstir. Hıçkıran bebeğinizi emzirmeniz bu refleksin yavaşça kaybolmasına neden olacaktır.

Yenidoğanın yatma pozisyonu

Bebeğinizin yanında yok iken bebeğinizi sırtüstü yatırın. Bilim adamlarının yaptıkları araştırmalara göre en güvenli yatış şekli sırtüstü yatış şeklidir. Bebeğiniz uyurken kafasını sağa veya sola çevirebilirsiniz. Bebeğinizin yatağında kuştüyü yorgan ve yastık asla kullanmayınız. Yatağında oyuncak bırakmamaya dikkat ediniz.

Uygun oda ısısı

Sizin rahat edebildiğiniz oda sıcaklığında bebek de rahat edecektir. Zamanında doğan bebekler için uygun olan oda sıcaklığı 21°C uygundur. Klimanız varsa bebeğin üzerine üflememek koşulu ile odada tutabilirsiniz. Odanın içindeki kapı ve pencerenin aralanması ile bebek hemen hasta olmaz. Odanın çok sıcak olması bebeğin uyku hali ve beslenme isteksizliği görülmektedir. Eğer bebeğin burnu, eli, yüzü soğuksa oda sıcaklığı yetersiz demektir. Bebek battaniye ile ısıtılmalıdır. Devamlı soğuk varsa bebek bu durumda gelişemez.

Araba koltuğu

Tüm yolculuklarınızda araba koltuğunu kullanmanız gerekmektedir.

Bebeğinizin ilk kontrolü

Bebeği hastaneden aldıktan sonra 1 hafta sonra bebek kontrole götürülmelidir. Bundan sonraki aşamalar için doktor size bilgi verecektir.

Ziyaretler

İlk günler içersinde kalabalık ziyaretlerden kaçının. Bebeğinizi kalabalık gruplar içersine sokmamaya dikkat ediniz. Kış aylarında bebeğin virüs kapmaması için bebeğinizi öptürmemeye çalışın. Bir de annenin loğusa döneminde kendisine dikkat etmesi gerekir.

Doktora başvurulması gereken durumlar

Şu durumlarda doktorunuzu aramalısınız: Bebek 6–7 saat uyumazsa, kasık bölgesinde ağrılı pişik olursa, ateş, makattan ölçüldüğünde 38 °C’nin üzerindeyse, (Fazla ısınmış olabilir. Önce üzerini açın, 15 dakika bekleyin ve sonra derece ile ölçün. Ateşi hala 38 °C’nin üzerindeyse doktorunu arayın), tüm vücuda yayılmış sarılık varsa, bezlerin dışına kadar taşan sıvı tarzında dışkılama (günde 3–4 defa) oluyorsa, üst üste fışkırır tarzda kusarsa.

Neler yapabilir?

Merdivenlerden rahatlıkla çıkıp, inebilir. Daha rahat bir şekilde yürür, düşmeler azalmıştır. Büyük nesne ve oyuncakları iki eliyle taşıyabilir. Küpleri üst üste koyabilir. Kapıların kollarına yetişerek, kapıları açabilir. Çorap, şapka, terlik gibi şeyleri giyebilir. Şekil çizebilir. Mesela yuvarlak ve düz çizgi gibi. Nitelik kavramlarını öğrenmeye başlar. Örneğin büyük küçük, yüksek alçak, geniş dar gibi.

Değişiklikler

16–20 arası dişe sahiptir. 2 yaşına girmeye yakın ben ve sen kavramlarını öğrenir. Varlıkların canlı veya cansız olarak sınıflandırmaya başlayabilir. İki sözcükten oluşan cümle kurabilir ve ortalama 50 kelime bilir. Sürekli olarak “bu ne” sorusunu sorar. Kendiyle alakalı konuşurken ismini söyler. Organları tanır. Oyunlarında anne veya babasını taklit edebilir. Asi davranışlar sergileyebilir. Örneğin “olmaz” veya “hayır”a tepki verebilir. Paylaşım kavramını bu dönemde de bilmez ve kendisine ait olan bir şeyi vermek istemez. Sabırsızdır, aklından geçeni hemen yapmak ister. Tanımadığı insanlara karşı duyduğu korku azalmıştır fakat bu sefer bilmediği şeylerden korkar. Örneğin dışardan gelen tanımadığı yabancı sesler gibi. Bu korkusuna yenmesine yardımcı olmak için ona seslerin kaynağını göstermek gereklidir.

Oyunlar

Beraber şarkı söyleyip, tempo tutabilir veya dans edebilirsiniz. Sosyal olmasını sağlamak için yaşıtlarıyla bir araya getirip oyun oynamaya teşvik ediniz. Hikâyeyi okurken anlatılanı taklit yaparak onun görsel olarak da görmesini sağlayın ve daha sonra size anlatmasını sağlayın. Yakalama, saklambaç gibi oyunlar en sevdiği oyunlardandır. Şekilleri kavrayabilmesini sağlayacak oyunlar oynayın. Bir sepetin içine bir nesneyi saklayıp, onun sepetin kapağını açıp içinde ki nesneyi almasını sağlayın. Daha sonra ise onun sepete saklayıp, sizden sepetin kapağını açıp almanızı istemesine fırsat veriniz. Masalları canlandırın ve hayvanları taklit edin.

Bakım

Bu dönemde tuvaletini yaptığında size söyler. Onun için uygun bir klozet mevcutsa onu yemekten sonra klozete oturtup dışkısını yapmasını sağlayın eğer dışkısını yaparsa onu övüp ödüllendirin eğer yapmak istemez ise biraz ara veriniz. Eğer başarılı bir şekilde bu devam ederse bezini çıkartıp, bir süre deneme yapınız. 2 yaşına girdiğinde ona diş macunu kullanarak diş fırçalamayı öğretin fakat dişlerini fırçaladıktan sonraki aşamada ona yardımcı olunuz. Tükettiği yiyecekleri çeşitlendirmek için onu teşvik ediniz. Ellerini kendi yıkaması için teşvik edip, banyo sırasında size yardımcı olmasına izin verin. 2. yaş kontrolleri ve hepatit a aşısı için doktorunuza götürüp sağlık kontrollerini yaptınız.

Neler yapabilir?

Tutunarak merdivenleri çıkabilir fakat genel olarak emekleyerek çıkmayı kullanır. Elini kullanarak küçük parçacıkları yakalayabilir. Elinde, bir nesneyle koşabilir fakat yavaş bir şekilde koşar. Kitap incelerken sayfaları kendi çevirebilir tanıdık bir resim gördüğünde ise ismini söylemeye çalışır veya onun sesini taklit eder. Kalem tutup, karalayabilir, çizgi çizebilir. Küpleri üst üste koyabilir. Kendi beslenme ihtiyacını gidermeye çalışabilir, genellikle kaşıkla çorba içerken zorlanır. İki eliyle bardağı tutabilir ve içtikten sonra yerine koyabilir. 18. ayın sonlarına doğru artık eline aldığı nesneleri ağzına götürmez artık onları inceler. Basit emirlerin biraz daha fazla sözcüklülerini anlar. Örneğin “Kırmızı arabayı bana getir”. Plan yapar ve sizin tepkilerinizi bilir. Mesela öksürmeye başlar ve sizin telaşlı bir şekilde yanına gelmenizi bekler veya yasakladığınız bir şeyi almak işin sizin ortamdan uzaklaşmanızı bekler.

Değişiklikler

8–12 dişi vardır. Ortalama 30 kelime kadar söyleyebilir ve çeşitli sözcükler kullanarak bir şeyler anlatır fakat pek çok kez bu anlattığı şey anlaşılmaz. Söylediklerinizi anlayıp, uygulayabilir. Şarkı söylemekten hoşlanır ve basit ritimleri tutabilir. Tanıdığı eşyaları, birisi istediğinde getirebilir. Bu dönemde hala çok meraklıdır fakat tehlike kavramını bilmemektedir bu nedenle çok dikkat edilmesi gerekir. Annesinden ayrılmaktan korkar fakat bazen bir şeyler yaparken yanında annesini olmasını istemez ama kısa sürede geri dönüp annesini kontrol eder.

Oyunlar

Annesiyle birlikte suyla ve oyun hamuruyla oynamaktan hoşlanır. Birlikte çeşitli sesleri taklit edebilir, oyun şeklinde ona yeni sesler öğretebilirsiniz. Sahiplik kavramını öğretin, beraber sayı saymaya çalışın. Çevredeki nesnelerin adını, rengini ve ne işe yaradığını ona anlatıp öğrenmesini sağlayabilirsiniz. “Ali babanın çiftliği” tarzındaki şarkıları söyleyip onun sizi taklit etmesini sağlayabilirsiniz.

Zıtlık kavramını öğretmeye çalışın. Mesela, duvar sert, yastık yumuşak gibi. Onu sosyalleştirmek için diğer çocukların yanına götürün ve birisiyle bir şey paylaştığı zaman onu överek paylaşım duygusu kazanmasını sağlayınız. Şekiller arasındaki farkı öğretin. Mesela yuvarlak bir nesne yuvarlanırken, köşeli bir nesnenin yuvarlanmayacağı gibi. Herhangi bir şeyi bir nesne yardımıyla almayı öğretin mesela koltuğun altına kaçan oyuncağı sopayla alma gibi. Ona kukla oynatın ve onunda oynatmasına fırsat verin.

Bakım

Evde tehlike doğurabilecek yerleri en aza indiriniz. Yemeğe onu da oturtup kendini beslemesine fırsat verin zorlandığı zaman yardımcı olabilirsiniz. Bu dönemde elbiselerini çıkartabilir, bunu başardığı zaman onu övmeyi unutmayın. Ellerini yıkamayı, dişlerini fırçalama gibi faaliyetleri ona öğretmeye çalışın. 18. karma aşısını ve genel sağlık kontrolünü yaptırınız.

Neler yapabilir?

Çevredeki nesneleri gösterip ne olduklarını sorar. Alkışlar, baş baş yapabilir. Duyduğu seslerin nerden geldiğini araştırır. Yardım alarak veya yardım almadan yürür ve 15. ayın sonunda rahat bir şekilde çömelip kalkabilir. Ellerini kullanabilir. Kendi eşyalarını bulunduğu yerden çıkarabilir. Elleri ve kaşıkla kendini besleyebilir. Büyük parçalı legoları birleştirebilir. Çoraplarını ve ayakkabısını çıkarabilir.

Değişiklikler

2–8 dişe sahiptir. İsteklerini ağlama haricinde vücut diliyle de anlatabilir. Basit emirleri anlar ve isterse uygular. Annesiyle oyun oynamayı sever ve kitapları incelemekten hoşlanır. Taklit ederek oyun oynar oyuncak bebeğini beslemeye çalışıp onun bakımını yapar. Başarılı olduğu şeylerde övgü bekler. Günlük hayatta çok kullanılan aletlerin temel işlevini öğrenmiştir. Örneğin telefon, kumanda. Yabancılardan ve annesinden ayrılmaktan korkar.

Oyunlar

Oynamaktan hoşlandığı çeşitli oyunlar vardır. Her bireyle farklı oyun oynamaktan hoşlanabilir. Top oynayabilir. Size topu atar ve sizinde ona atmanızı bekler. Attığı oyuncağı bulup vermenizi ister ve sıkılmadan bu oyunu uzun bir süre oynayabilir. Saklanbaçı sever fakat saklanan hep kendisidir. Kovalamaca en sevdiği oyunlardan biridir.

Bakım

Enerji gereksinimi azaldığı için, iştahı azalabilir. Yemek tercihleri oluşmuştur çeşitli seçimleri vardır. Bu dönemde bebeğinizi bardak kullanmaya teşvik etmeye başlayınız. Yumuşak bir diş fırçasıyla dişlerini temizleyebilirsiniz fakat diş macunu kullanmayınız. Televizyondan uzak tutunuz. Cezalarınız anlatmaya yönelik olsun. Bebeğiniz için tehlike arz edebilecek yerleri en aza indiriniz ve hastane, zehir merkezi gibi önemli kuruluşların telefonunu rahat ulaşabileceğiniz bir yere yazınız. Yaşına uygun olarak dizayn edilmiş bir araba koltuğuna oturtup yolculuk yapınız. 15. aya girildiğinde aşısı için ve genel sağlık kontrolü için doktorunuza gidiniz.

Ailenize yeni katılan bebek sizin için yeni bir yaşam gibidir. Yeni doğan bebeğin ilk günlerde pek bir aktivitesi yoktur sadece uyumak, emmek ve dışkısını yapmak gibi temel ihtiyaçlarını yerine getirir. Bebek ilk günlerinde içinde bulunduğu dünyayı tanıma ve öğrenmeye çalışır, bunu gözleri, elleri ve bacaklarıyla yerine getirir.

Bebeğinizin hayatınıza ilk katıldığı günlerde sadece fiziksel olarak hayatınızda olduğunu sandığınız bebeğiniz aslında sizi fazlasıyla etkiler ve bebeğinizin sürekli sizin sevgi, ilgi ve bakımınıza gereksinim duyar.

Bebeğiniz tamamen size bağımlıdır. Davranış ve özellikleri kendine özgüdür bu nedenle her bebeğin gelişim süreci aynı değildir.

0 – 12 ay arası ay ay bebek gelişimi bilgileri (aylara göre bebek gelişimi):

Ay ay bebek gelişimi: 1. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 2. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 3. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 4. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 5. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 6. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 7. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 8. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 9. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 10. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 11. ay bebek gelişimi

Ay ay bebek gelişimi: 12. ay bebek gelişimi

Neler yapabilir?

Hareketli dönemidir yürümekten, tırmanmaktan hoşlanır oturmaktan ise hoşnut olmaz. Oyuncak seçimi oluştuğu için sevdiği oyuncaklar vardır ve bunlarla oyun oynar kimi zaman sizi onu ödüllendirdiğiniz gibi ödüllendirir kimi zaman ise ona kızar buda sizi örnek aldığını gösterir. Bu sebepten dolayı konuşmalarınıza dikkat ediniz. Giysilerini çıkartmaktan hoşlanır ve siz giydirirken size yardım eder. Topla oynayabilir. Topu veya başka bir oyuncağı ondan olumlu bir şekilde isterseniz verebilir sert bir şekilde isterseniz fırlatabilir. Temel basit sözcükleri söyleyebilir (anne, baba, mama, abi). Uyumamak için huysuzluk yapabilir.

Değişiklikler

Çocuklarla oynamaktan hoşlanır onlara ilgi duyar fakat paylaşım kavramını bilmediği için paylaşım duygusu yoktur. Duyguları gelişim gösterir. Siz güldüğünüzde güler birisi ağladığında ağlar vb. Evin içinde lambaları açıp-kapatabilir veya tekerlikli eşyaları itebilir. Anlama yeteneği gelişmeye başlamıştır, söylediğiniz basit şeyleri anlayabilir fakat uygulamada huysuzluk yapabilir.

Oyunlar

Elinizle veya elinize aldığınız bir yardımcı nesneyle vücudunuzdaki organları gösterip adınız söyleyiniz. Bebeğinizle beraber günlük yürüyüşlere çıkınız ve çevredeki ağaçlara ve çiçeklere dokunmasına izin veriniz. Lego tarzı oyuncaklarla kuleler yapıp beraber yıkın. Bebeğinizin eğlendirmek için onu oyuncak alırken tekerlekli oyuncakları seçin böylece sizi takip edebilir. Çocuklu ailelerle bir araya gelip bebeğinizi sosyalleştirebilirsiniz. Sevginizi ona hissettirin.

Beslenme

Kapalı inek sütü tüketimine başlayabilirsiniz. Bebeğinizin kendini yumuşak besinlerle beslemesine izin verin, ortaya çıkan kirliliği görmezden gelin. Dilimler halin çeşitli sebzelerden verebilirsiniz. Her bebeğin yeme alışkanlığı kendi özgüdür. Bazı bebekler günde 5–6 öğün yer bazıları ise 1–2 öğünle besin ihtiyacını giderir. Eğer gelişiminde bir problem yoksa bebeğinizi fazla yemek için zorlamayın.

Bakım

İtip çekebileceği mobilya veya nesnelerin üstüne ağır veya bebeğinize zarar verebilecek şeyler koymayınız. Ocağın üzerinde tavaları veya diğer şeyler ön gözlere koymayın arka bölüme koyunuz. Mutfaktaki bıçak tarzı kesici şeyleri bebeğinizin ulaşabileceği yerlere koymayınız. Suçiçeği aşısı, 1 yaş kontrolü ve genel sağlık kontrolü için doktorunuza gidiniz.

Neler yapabilir?

Ayakta iken çeşitli hareketler dener örnek verecek olursak tek ayaküstünde durma vb. Düşmeden oturabilir. Büyük ve küçük ayrımını öğrenir. Mesela büyük parçanın içine küçük parçayı koyar. Özellikle baş ve işaret parmağını çok iyi seviyede kullanır. Kendi çoraplarını çıkartabilir hatta bağcıkları bile sökebilir. Birden fazla kez yutkunarak da olsa bardaktan su içer.

Değişiklikler

Doğru ve yanlış arasındaki farkı anlayabilir. Doğru davranışlar sergilediğinde övgü bekler yanlış bir davranış yaptığında ise çekimser bir tutum sergiler. İstediği bazı şeyleri tek başına yapmak ister fakat bazen de sizden zorla yardım isteyebilir. Basit cümleleri anlayabilir mesela “araban nerde?” sorusuna karşılık oyuncak arabasını bulmaya çalışır vb. Bebeğinizin bu dönemde de zekâ gelişimi devam eder. Anneyi rahatlık ve güven aracı olarak gördüğünden anneye sevgi ve bağı büyüktür.

Oyunlar

Ona resimli kitaplardan resimleri göstererek veya sesli bir şekilde ona kitap okuyunuz. Onun da sayfaları çevirmesine izin verin ve resimlere bir hikâye uydurun. İç içe geçen oyuncakları veriniz. Tam olarak yürüyemese bile topa vurmayı öğretin. Oynamaktan hoşlandığı eşyaların oyuncaklarını satın alın. Mesela telefon, kamera. Sevginizi ona hissettirin.

Beslenme

Aile bireylerinin bir arada yemek yediği sofraya onu da oturtup kendini beslemesine fırsat verin, yardım gerektirecek durumlarda yardımcı olunuz.

Bakım

Yürümeye çalışırken düşebilir fakat gayet sıradan bir olay gibi karşılayın. Yardım isterse yardımcı olun ona övgü içeren sözcükler sarfedin. Evde çıplak ayakla yürümesi ayak kaslarının gelişmesine olumlu etkiler yapacaktır. Eğer çıplak ayakla dolaştırmaya içiniz razı gelmiyorsa yumuşak tabanlı ve hareket ederken sorun çıkarmayan terlik veya ayakkabı modellerini tercih ediniz. Banyonun rahatlatıcı etkisi bilinmektedir bu nedenle bebeğinizi uyutmadan önce banyo yaptırınız. Çocuğunuzun nazik olmasını sağlamak için, birbirinizden veya bebeğinizden bir şey isterken “lütfen”, getirdiğinde ise “teşekkürler” gibi sözcükler sarfedin ve bebeğiniz bu sözcükleri kullandığında onu övün.

Neler yapabilir?

Tırmanabilecek olduğu nesneler tırmanır. Örneği koltuklar, sandalyeler vb. mobilyalar. Evdeki eşyaları kurcalamayı sever. Mesela kitaplarını alır atar, çiçekleri döker vb. Oyuncak seçimleri vardır. Elbisesini giydirirken size yardımcı olur. Sizden ve çevresinden ilgi ve arkadaşlık bekler.

Değişiklikler

Sizin davranışlarınızı, sesinizi taklit etmeye çalışır. Müzikten hoşlanır ve müzikle beraber sallanır (bir nevi tempo tutma). Olayların sonuçlarını bilir. Ona üstünü giydirdiğinizde gezmeye gideceğinizi veya mutfaktan çatal, bıçak getirdiğinizde yemeğe geçileceğini anlayabilir. Sizin yapmasını istemediğiniz şeyleri bazen yapabilir.

Oyunlar

Bebeğinizle beraber resimli kitapları incelerin ve etrafınızdaki nesneleri göstererek isimlerini söyleyin. Bebeğinize herhangi bir oyuncağını göstererek, arkanıza saklayın daha sonra bebeğinize nerde olduğunu sorun bu onun hoşuna gidecektir. Bebeğinize boş bir sepet verin ve oyuncaklarını içine doldurmayı öğretin. Ayağa kalkmaya teşvik edin ve ayağa kalkmaya çalıştığında mutlu olun ki bu hareketi tekrarlamak istesin. Onunla konuşmayı ihmal etmeyin ve sevginizi ona hissettirin.

Beslenme

Ailenin bireyleriyle oturduğunuz sofraya onu da oturtun. Çeşitli meyveleri soyunuz ve artık iri yiyeceklere başlayıp alışmasını sağlayın.

Bakım

Onu sosyal ortamlara sokun böylece yabancı korkusunu yenecektir. Banyo yaptırırken kendini yıkamasına fırsat verin. Uyumam için mızmızlık yapıyorsa zorlamayın ama taviz de vermeyin.

Neler yapabilir?

Vücudunu rahat bir şekilde kontrol edip tutunarak ayağa kalkabilir. Emeklemesi en iyi şeklindedir. Nesneleriyle eliyle kavrayarak tutabilir onlarla oynayabilir. Oyuncakları arasından birbirine benzeyenleri seçer. Nesneler arasındaki ilişkiyi anlayabilir. Örnek verirsek: anahtarı kilide sokmak veya kumandayı televizyona doğru tutmak. Basit emirleri anlayabilir. Örneğin: getir, götür, al. Bu dönemde çeşitli seslerden korkabilir en yaygın olarak yüksek sesten korkar. Soyut varlıklardan korkar. Korna sesi gibi kaynağı belli ve zararsız şeylerden korkuyorsa mutlaka kaynağını gösteriniz böylece korkusu azalır.

Değişiklikler

Yürüme isteği vardır fakat başarılı olamayabilir. Sizden destek alarak veya eşyalara tutunarak yürümeye çalışır. Kendisine özen ilgi göstermenizi ister ve başarı olduğunu sandığı işleri yaptıktan sonra alkışlanmak ister. Birisi ağlayınca veya gülünce oda güler buda başkalarının duygularına duyarlı olduğunu gösterir. Yetenekleri sayesinde uzun süre tek başına oyun oynayabilir bu dönemde meraklı olduğu için etrafı kurcalamaktan hoşlanır fakat dikkatli olmak gerekir tehlikeli sonuçlar doğurabilir.

Oyunlar

Herhangi bir nesneyi örtünün altına saklayabilirsiniz mesela oyuncağı örtünün altına alarak nerde oyuncak diyerek onunla oyun oynayabilirsiniz eğer bulmakta zorlanıyorsa örtüyü biraz aralayarak ona yardımcı olabilirsiniz. Ses çıkaran oyuncaklardan nasıl ses çıkarıldığını öğretiniz ses çıkarmayı başardığında alkışlayarak ödüllendiriniz. Bebeğinizi banyodaki küvetin için koyup ona su atın ve onunda size su atmasına fırsat verin. Parmak oyunları oynayınız. Uyku zamanının da onu hareketli hale getirecek oyunlar oynamayınız onu sakinleştirecek şeyler yapınız mesela kulağına fısıldayarak konuşabilir, yumuşak bir tonda masal anlatabilirsiniz. Bebeğinizle konuşmayı ihmal etmeyin hatta normal bir bireymiş gibi onla konuşup ne yaptığınızı gününüzün nasıl geçtiğini anlatınız ve eşyaların isimlerini tekrarlayınız.

Beslenme

Bebeğinizin tükettiği gıdaların taze olmasına dikkat ediniz ve yemek sırasında onu da oturtup yumuşak besinleri kendinin tatmasına izin veriniz. Biberon veya bardağı tutmasını sağlayınız ve bunu teşvik edici davranışlarla destekleyebilirsiniz.

Bakım

Bebeğinizi yanında olmadığınız zaman zarar göreceği yerlerden uzak tutunuz. Özellikle banyo gibi ortamlardan uzak tutup, ulaşabilecek yerlerde olan ilaçları daha üst raflara taşıyınız. Her zor durumunda yardımına koşmayın fakat onu tek başına da bırakmayın. Mesela düştüğünde kaldırmak için koşmayın kendi kalkmasına fırsat verin sadece gerekirse yardıma koşun. Kendine zarar verebilecek nesnelerle uğraştığında uyarın. Örneğin sobaya yaklaştığında “sıcak” veya prizlerle oynamak istediğinde “dur” benzeri tepkiler verin ve onu o tehlikeden uzaklaştırın. Evdeki tehlikeli bölgeleri inceleyerek bebeğiniz için risk faktörlerini en aza indirebilirsiniz. Genel sağlık kontrolü için doktorunuza gidiniz.