Bu yazımızda grip aşısı hakkında A’dan Z’ye tüm bilgileri bulabilirsiniz.. Grip tedavisi ve grip aşısı.. Grip aşısı ne zaman yapılır?
1. Grip aşısı nasıl işe yarıyor?
Aşı, aktifliği azaltılmış -yani inaktive edilmiş- influenza virüslerinden ve bunların antijenlerinden oluşur. Aşı olan kişinin vücudu, inaktif olan virüslere karşı antikorlar oluşturur. Bu antikorlar, aktif olan grip virüsleri ile karşılaştığında ise onları yok ederek gribi önler veya hastalığı daha kolay atlatmamızı sağlarlar.
2. Grip aşısı ne zaman yapılmalıdır?
Grip aşısı yaklaşık 2-3 hafta sonra etkisini gösterdiği için muhakkak salgın başlamadan önce yaptırılmalıdır. Bu aşıyı olmak için en uygun zaman eylül ve ekim aylarıdır.
3. Aşı kimlere yapılır ve kimlere yapılmaz?
6 aydan daha küçük olan bebekler, gebeliğin ilk üç ayı içerisindekiler, tavuk ve yumurta proteinlerine karşı alerjisi olanlar dışındakilere yapılabilir. Bunun yanı sıra yüksek ateşi olan (38 derece üstü) kişilere aşı yapılmadan önce muhakkak ateşin düşmesi beklenmelidir.
4. Aşının tekrar edilmesi gerekir mi?
Aşı normalde tek doz uygulanır, fakat daha önce hiç grip aşısı olmamış 8 yaşından ufak çocuklarda, ilk dozdan en az 4 hafta geçtikten sonra, ikinci bir doz daha uygulanmalıdır. Ayrıca grip aşısı her sene tekrar yaptırılmalıdır. Bunun sebebi grip virüsünün her yıl değişime uğraması ve önceki yılın aşısının bir sonraki yılın virüslerine etki etmemesidir.
5. Aşı ne kadar süre korur?
Grip aşısı etkisini yaklaşık 2 hafta sonra gösterir ve aşı olan kişiyi 6 ay ile 12 ay arası korur. Aşının koruyuculuğu ise karşılaşılan virüsle aşının içerdiği antijenik yapının uyumuyla ilişkili. Aşıdaki antijenler virüsle ne kadar uyumluysa, korumanın da o kadar iyi sağlandığını belirtiyor.
6. Aşının koruma etkisi yaşa göre değişir mi?
65 yaşından küçük olan sağlıklı erişkinlerde aşının koruyuculuk değeri % 70-90 civarındadır. Daha yüksek yaştakilerde ise koruyuculuk oranı % 30-40 civarındadır ve hastalığın daha hafif etkilerle atlatılmasını sağlar. Bilimsel araştırma sonuçlarına göre çocuklardaki koruyuculuk değeri % 22-91 arasında değişkenlik göstermektedir. Ancak antijenik yapıda büyük değişiklikler meydana gelmişse koruma etkisi tüm yaş gruplarında azalıyor veya aşı tamamen etkisiz hale geliyor.
7. Grip aşısının yan etkileri nelerdir?
Aşının damar yoluyla verilmemelidir. Yoksa çeşitli komplikasyonlar oluşabilir. Grip aşısı başka bir bölgeye yapılmak kaydıyla diğer aşılarla beraber de uygulanabilmektedir. Aşı sonrası nadiren hafif geçen nezle türü bir tablo meydana gelebilir. Aşı yapıldıktan sonra enjeksiyon bölgesinde nadiren de olsa; kızarıklık, şişlik, morarma, ateş, kırıklık, titreme, yorgunluk, baş ağrısı, terleme, kas ve eklem ağrıları gibi yan etkiler oluşabilir.
Rahatlıkla tolere edilebilen bu yan etkiler ise 1-2 gün içinde kendiliğinden geçmektedir. Ancak bu yan etkilerin dışında başka bir şikayet oluştuğu takdirde mutlaka bir doktora başvurulması gerekmektedir.
8. Kimler grip aşısı olmalıdır?
Birincil risk grupları:
65 yaş ve üstündeki kişiler (özellikle huzur ve bakım evlerinde kalanlar),
Kronik hastalığı olanlar: Kalp damar sistemi hastaları; akciğer, karaciğer ve böbrek hastaları; romatizma hastaları, diyabet hastaları ve endokrin sisteme ait hastalıkları olanlar,
Bağışıklık sistemleri baskılanmış kişiler: Kanser hastaları, organ ve kemik iliği nakli yapılanlar,
6 aydan büyük çocuklar,
Uzun süreli aspirin tedavisi alan çocuklar ve gençler,
Hamileler (ilk üç aydan itibaren) ve emziren anneler.
İkincil risk grupları:
Birincil risk grubunda yer alanlarla yakın temasta olanlar,
Sağlık personeli (doktorlar, hemşireler vs. ),
Sık sık özellikle yurtdışına seyahat edenler,
Gribin tıbbi ve ekonomik olumsuz etkilerinden korunmak isteyenler (öğretmenler, iş adamları, sporcular, askerler, üretimde çalışanlar).
